برای گرفتن چک لیست سفر به استان ارومیه صفحه اصلی سایت گردیسا بروید
دریاچه ارومیه
دریاچه ارومیه، بزرگترین دریاچه داخلی و شور ایران در شمالغرب کشور، میان دو استان آذربایجان شرقی و غربی قرار دارد. این دریاچه که در گذشته با نامهایی چون چیچست و شاهی نیز شناخته میشد، در دهههای اخیر دچار خشکسالی شدید شده و تا سال ۱۴۰۱، ۹۵٪ آن خشک شده است. در دهه ۱۳۷۰ مساحت آن حدود ۶ هزار کیلومتر مربع و حجم آب آن به ۳۲ میلیارد متر مکعب میرسید. منابع اصلی تغذیه آن رودخانههایی مانند زرینهرود و سیمینهرود بودهاند.
این دریاچه در گذشته از نظر تاریخی و اقتصادی اهمیت زیادی داشت و در دورههای مختلف مانند هخامنشی، اشکانی و اسلامی نقش مهمی در حملونقل، ماهیگیری و تولید نمک ایفا میکرد. در قرن اخیر، فعالیتهای انسانی و تغییرات اقلیمی موجب کاهش سطح آب و بحران زیستمحیطی شدهاند.
حوضه آبریز دریاچه حدود ۵۲ هزار کیلومتر مربع وسعت دارد و شامل دشتهای مهم کشاورزی مانند ارومیه، تبریز و مهاباد است. حفظ این دریاچه یکی از چالشهای مهم زیستمحیطی ایران بهشمار میرود.
دریاچه مارمیشو
دریاچه مارمیشو یکی از جاذبههای طبیعی بکر و زیبا در ۴۵ کیلومتری غرب ارومیه و نزدیک مرز ترکیه است. این دریاچه در مسیر رودخانه نازلوچای و در میان کوهستانهای سرسبز قرار دارد و از روستاهایی چون بانی، هلانی و پسان میگذرد. دریاچهای به مساحت ۵ هکتار و عمق ۵۰ تا ۶۰ متر دارد و به دلیل چشماندازهای دیدنی، مسیر دسترسی جذاب، زیارتگاه پیر خراسانی، و زیستبوم غنی شامل درختان و پرندگان مهاجر، گردشگران زیادی را جذب میکند.
مارمیشو مکان مناسبی برای ماهیگیری، کمپینگ، عکاسی و تجربه زندگی عشایری است. همچنین عسل طبیعی منطقه، از گیاهان وحشی اطراف دریاچه تهیه میشود و بسیار باکیفیت است. بهترین زمان بازدید بهار و تابستان است. در نزدیکی دریاچه، آبشار فصلی مارمیشو نیز وجود دارد که جذابیت منطقه را دوچندان میکند.
دریاچه سد شهرچای
رودخانه شهرچای (با نامهای دیگر بردهرود، بکشلوچای و ارومیهرود) از کوه کان کبوتر در استان آذربایجان غربی سرچشمه میگیرد و پس از عبور از وسط شهر ارومیه و آبیاری باغها و کشتزارها، به دریاچه ارومیه میریزد. این رودخانه منبع اصلی آب شرب و کشاورزی منطقه است و حوضه آبریز آن حدود ۳۹۶ کیلومتر مربع است. سالانه حدود ۱۶۸ میلیون متر مکعب آب از آن تامین میشود و بیش از ۹۰۰ روستا از آن بهرهمندند.
سد خاکی-سنگریزهای شهرچای با ارتفاع ۸۴ متر و حجم مخزن مفید ۲۱۳ میلیون متر مکعب، آب رودخانه را کنترل میکند. این سد با فاصلهای نزدیک به ارومیه، خطری برای شهر ندارد زیرا میزان ورودی و خروجی آب متعادل است. همچنین، حجم آب سدهای استان در سال ۱۳۹۸ افزایش ۶ درصدی نسبت به سال قبل داشته است.
دریاچه سد باراندوز
سد باراندوزچای ارومیه در استان آذربایجان غربی واقع شده و از رودخانه باراندوزچای که از کوهستانهای اطراف سرچشمه میگیرد، تامین آب میکند. این سد بزرگ، علاوه بر تامین آب شرب و آبیاری زمینهای کشاورزی، برق نیز تولید میکند. طبیعت بکر منطقه شامل تالابها، درختان سرسبز و آبشارهای زیبا، آن را به مقصدی محبوب برای گردشگران تبدیل کرده است. بازدیدکنندگان میتوانند در این منطقه به ماهیگیری، کمپینگ و پیادهروی بپردازند. مناظر طبیعی و صدای آبشارها تجربهای جذاب را برای بازدیدکنندگان رقم میزند. سد باراندوزچای به دلیل نزدیکی به ارومیه، هم کاربردی و هم تفریحی است.
دریاچه سد نازلو
سد نازلوچای ارومیه در استان آذربایجان غربی بر روی رودخانه نازلوچای ساخته شده و با ارتفاع حدود ۴۱ متر، ظرفیت ذخیره ۱۷۰ میلیون مترمکعب دارد. این سد برای تأمین آب آشامیدنی، آبیاری زمینهای کشاورزی و تولید برق کاربرد دارد و سطح آب دریاچه ارومیه را تنظیم میکند. علاوه بر جنبههای کاربردی، سد نازلوچای با مناظر زیبا، آبشارها و طبیعت اطراف، جاذبه گردشگری محبوبی است. رودخانه نازلوچای از کوههای مرزی ایران و ترکیه سرچشمه میگیرد و پس از عبور از مناطق مختلف، به دریاچه ارومیه میریزد. سد باعث تنظیم جریان آب، کنترل سیلاب و خشکسالی و نیز تغییراتی در محیط زیست منطقه شده است.
دریاچه دالامپر
دریاچه دالامپر (یا دالانپر) یکی از جاذبههای طبیعی زیبا و آرامشبخش در ۴۵ کیلومتری ارومیه و ۳۵ کیلومتری اشنویه در آذربایجان غربی است. این دریاچه دایرهای شکل با عمق حدود ۵۰ متر در ارتفاع ۲۷۲۰ متری از سطح دریا و بر اثر ذوب یخچالهای طبیعی کوه دالامپر شکل گرفته است. کوه دالامپر در مرز ایران، عراق و ترکیه قرار دارد و بازدیدکنندگان میتوانند به این کشورهای همسایه نیز نگاه کنند.
برای دسترسی به دریاچه باید از ارومیه به سمت اشنویه و روستای دیزج رفت و سپس مسیر آبشار سوله دوکل را طی کرد. مسیر تا دریاچه کوهستانی و نیازمند کوهنوردی و پیادهروی است. هوای منطقه خنک و معتدل است و در پاییز و زمستان بارانی و سرد میشود. پوشش گیاهی منطقه شامل گون، آلبالوی وحشی و بادام کوهی است و جانورانی مانند خرس قهوهای، گرگ و عقاب در اطراف دیده میشوند.
این منطقه امکانات رفاهی محدودی دارد اما برای علاقهمندان به طبیعتگردی، کوهنوردی، پیادهروی و عکاسی جذاب است. کمپینگ و اقامتگاههای بومگردی نزدیک دریاچه نیز فراهم شدهاند تا تجربه سفر را آسانتر کنند.
